Биһиги көлүөнэ оҕолор пионердаабыт кэмнэрбитин олус күндүтүк ахтабыт, саныыбыт.
Андаҕар этэн, салют биэрэн, кыһыл хаалтыс бааммыт күммүтүн, кулуһун тула күргүөмүнэн “Взвейтесь кострами…” ыллыырбытын…
1924 сыл тохсунньу 24 күнүгэр, хомсомуол Дьокуускайдааҕы обкома быһаарыы ылыммыта: “…Оҕолорго аналлаах эдэр пионердар бөлөхтөрүн тэрийэр үлэни бэрт түргэнник тэрийиэххэ наада”. Ол курдук, 1924 сыл олунньу 17 күнэ Сахабыт сиригэр пионерскай тэрилтэ төрүттэммит күнүнэн ааҕыллар. Оруобуна бу күн Дьокуускайга бастакынан Спартак аатынан пионерскай этэрээт хомуллубута, манна 62 пионер баар этэ. Бу кэннэ, хайыы үйэ олунньу 24 күнүгэр, Ленин аатынан оҕо коммунистическай бөлөҕүн уобаластааҕы бюрота баар буолбута, бюро Дьокуускай куорат оҕолоругар эрэ үлэлиирэ. Пионердар иккис этэрээттэрэ 1924 сыл муус устар ыйыгар, оттон Аммосов аатынан үһүс этэрээт 1925 сыллаахха тэриллибиттэрэ.
1926 сыллааҕы биэрэпис түмүгүнэн Саха сиригэр нэһилиэнньэ 8-49 саастаахтарыгар үөрэхтээх киһитин ахсаана 15 %, кинилэртэн сахата 8,8% этэ. 1930-31 үөрэх дьылыгар Саха сирин пионердара 2290 киһини ааҕарга-суруйарга үөрэппиттэрэ, онно 516 пионер үлэлээбитэ. Үөрэҕэ суох буолууну утары охсуһарга 582 солк. тыырыллыбыта. 1931-32 үөрэх дьылыгар үөрэх Наркомун кытта дуогабар түһэрсибиттэрэ. 3000 үөрэҕэ суох киһини биирдиилээн уонна бөлөҕүнэн хабарга 1500 солк. мунньарга диэн буолбута. Ити дуогабары толорон, пионердар 1930-1932 сылларга 6892 киһини үөрэппиттэрэ.
Пионердар араас дьыалаҕа саамай көхтөөх кыттыыны ылбыттара: сири үллэриигэ, холкуостары уонна хомуур хампаанньаларын тэрийиигэ, ыһыыга, бурдугу бэлэмнээһиҥҥэ, холкуостарга дохуоту үллэриигэ, промышленнаска көмөҕө, саҥа фабрикалары уонна собуоттары тутууга, аптекалары таас тааранан хааччыйыыга уо.д.а.
Пионерскай тэрилтэ хомсомуолу уонна коммунизмы тутааччылары актыыбынайдык солбуйан, онно тирэҕирэн социализмы тутууга күүрээннээх күүс буолбута. Саха уобалаһын сайдыытыгар пионердар кылааттара саарбаҕа суох уонна улахан.
Онтон Түүлээх нэһилиэгэр пионерскай хамсааһын кэрдиистэрин сигэ нөҥүө киирэн көрүөххүн сөп: https://cloud.mail.ru/public/ze5C/SyDyg1yYn
